7. Sınıf Zarflar Konu Anlatımı

Cümlede fiil soylu sözcük, sıfat ve zarfların anlamını etkileyen zarflar 7. sınıf dil bilgisi konuları içinde önemli bir yere sahiptir. Ayrıca ileriki yıllarda işlenecek bazı dil bilgisi konularının temeli olan “zarflar“; durum, zaman, miktar, yer-yön ve soru olmak üzere beş alt başlığa ayrılır. İşte, 7. sınıf zarflar konu anlatımı:

7. Sınıf Zarflar

Zarflar; sıfat, zarf ya da fiil soylu sözcüklerin anlamlarını etkileyen sözcüklerdir. Durum, zaman, miktar (azlık çokluk), yer yön ve soru zarfı olmak üzere kendi içinde 5’e ayrılır.

1) Durum Zarfı

Fiil soylu sözcüklere “nasıl?” sorusu sorularak bulunur ayrıca fiilin durumunu belirtir.

Aşağıdaki altı çizili sözcükler durum zarfıdır.

Örnekler

Arkadaşım, hızlı yürümeliyiz. (Nasıl yürümeliyiz?)

Çocuklar gösteriyi ilgiyle izledi. (Nasıl izledi?)

Okul panosu güzelce süslendi. (Nasıl süslendi?)

Bu öğüdümü dikkatle dinlersen başarırsın. (Nasıl dinlersen?)

Not: Durum zarfları tek sözcükten olabileceği gibi birden çok sözcükten de oluşabilir ayrıca bunlar fiil soylu sözcük, sıfat ya da zarflara sorduğumuz sorulara sözcük halinde cevap verir.

Örnekler

Öğretmenin anlattıklarını not alarak dinlemelisin. (Nasıl dinlemelisin?)

Arkadaşlar, gürültü çıkarmadan çalışalım. (Nasıl çalışalım?)

Not: İkilemeler de durum zarfı içinde bulunabilir.

Örnekler

Evrakları tek tek inceledi. (Nasıl inceledi?)

Bağıra bağıra ağlayan çocuğu sakinleştirdiler. (Nasıl ağlayan?)

Gürül gürül akıyordu Manavgat Şelalesi. (Nasıl akıyor?)

Çamurlu yolda bata çıka ilerliyorduk. (Nasıl ilerliyorduk?)

2) Zaman Zarfı

Fiil soylu sözcükleri zaman yönünden etkiler, “ne zaman?” sorusuyla bulunur. Bu tür sözcükler tek başlarına ya da söz grubu halinde olabilir.

Örnekler

Yarın okulda etkinlik yapılacakmış. (Ne zaman yapılacakmış?)

Üzüldüğümü duyunca aradı. (Ne zaman aradı?)

Buranın çarşısı yazları canlanır. (Ne zaman canlanır?)

Eve varınca telefon çaldı. (Ne zaman çaldı?)

NOT: Sabah, öğle, akşam, gece, yaz, kış gibi zaman anlamı taşıyan sözcükler cümlede bazen “ne zaman?” sorusuna cevap vermeyebilir. Yani zaman zarfı görevinden çıkıp isimleşebilir. Aşağıda iki ayrı göreve örnek verilmiştir:

1. Örnek: Akşamları çay içer, sohbet ederdik. (Ne zaman çay içer, sohbet ederdik?)

2. Örnek: Akşamlar bende yalnızlık ve hüzün duygusu uyandırır. (Bende yalnızlık ve hüzün duygusu uyandıran nedir?)

3) Miktar (Azlık – Çokluk) Zarfı

Fiil soylu sözcüklere, zarflara veya sıfatlara “ne kadar?” sorusu sorularak bulunur. Kadar, az, çok, çok sık, biraz, pek çok, en, daha, fazla, epey, gayet… gibi sözcüklerden oluşur. Azlık – çokluk, miktar, eşitlik, üstünlük, yaklaşıklık gibi anlamlar katar. Aşağıdaki altı çizili sözcükler miktar zarfıdır.

Örnekler

Pek çok bozuk ürün onarılamamış. (Ne kadar bozuk ürün?)

Şoför biraz uyuduktan sonra yola koyuldu. (Ne kadar uyuduktan sonra?)

Şiirleri daha iyi okumalısın. (Ne kadar iyi?)

Bu işte senin kadar başarılı biriyim. (Ne kadar başarılı biriyim?)

Çok şekerli tatlılardan uzak dururum. (Ne kadar şekerli?)

4) Yer – Yön Zarfı

İleri, geri, aşağı, yukarı, içeri, dışarı, öte, beri gibi yer yön anlamı taşıyan sözcüklerin hiçbir ek almadan fiil soylu sözcüklerin yönünü belirtmesiyle oluşur. Aşağıdaki altı çizili sözcükler yer-yön zarfıdır.

Örnekler

Ses gelince hemen yukarı baktı.

Doktoru aramak için asansörle aşağı indi.

Sosyal mesafe için biraz öte gidiniz.

Ne dediğini anlamıyorum, beri gel.

5) Soru Zarfı

Fiil soylu sözcük, zarf ya da sıfatları soru yoluyla belirten sözcüklerdir. Nasıl, ne zaman, ne kadar, neden, niçin, niye, ne diye, ne… gibi sorulardan oluşur. Sadece fiil soylu sözcüklere sorulan soru zarfları “nasıl, ne zaman, neden, niçin, niye, ne diye, ne?” sorularıyla bulunur. Sıfat, zarf ya da fiil soylu sözcüklere sorulan soru zarfları “ne kadar?” sorusuyla bulunur.

Örnekler

Buraya kadar nasıl gelebildin?

Veli toplantısı ne zaman yapılacak?

Beni neden çağırmadın?

Dışarıya niçin çıkmıyorsun?

Yanıma niye gelmiyorsun?

Tam alışmışken okulunu ne diye değiştirirsin?

Sana daha ne kadar anlatacağım?

Ne kadar şanslı çocuksun?

Ne kadar yavaş yürüyorsun?

Not: Bu tür soru sözcükleri isimlerin önüne gelirse soru sıfatı olur.

Örnekler:

Ne kadar şeker istiyorsun?

Nasıl bir ev düşünüyorsun?

Not: “ne?” sorusu “neden, niçin, ne diye” anlamında kullanılırsa soru zarfı olur ancak bunun dışındaki kullanımlarda isimleşir.

Örnekler:

Yalnız başına ne ağlarsın çocuk?

Buyurun, ne aramıştınız?

Önemli Notlar

1. Durum zarflarının yalnızca fiilleri etkilediğini unutmayın. İsimleri etkileyen, onların nasıl olduğunu anlatan sözcükler zarf değil; sıfattır.

Örnekler:

Olayları ruhsuz anlattı. (durum zarfı)

Sen ruhsuz bir insansın. (niteleme sıfatı)

Tanıştırdığın arkadaşın eğlenceli birine benziyor. (niteleme sıfatı)

Dünkü etkinlik eğlenceli geçti. (durum zarfı)

2. Zaman zarfları “akşam, sabah, öğle, gece, yaz, kış, aralık, ocak…” gibi zaman bildiren tek kelimeden olmak zorunda değil. Bazen isim, sıfat ya da fiil soylu sözcükleri birleşerek söz grupları halinde zaman zarfı olabilir.

Örnekler:

İşimiz bitince çıkacağız.

Mutlu olduğu anlarda yüzünde gülücük eksik olmazdı.

3. Yer yön anlamı taşıyan (iler, geri, aşağı, yukarı, içeri, dışarı, öte, beri) sözcüklerin zarf olması için iki şart gerekir. Birincisi herhangi bir ek almamalı, ikincisi de fiilin anlamını etkilemeli. Herhangi bir isim çekim (hal, tamlayan, çoğul, iyelik, ek fiil) eki alırsa isimleşir ayrıca fiil yerine ismin anlamını etkilerse sıfat türüne dönüşür.

Örnekler:

İsmi okununca ileri çıktı. (zarf)

Hastane, ileri teknoloji ile donatılmış. (sıfat)

Yukarıdaki daire satılmış. (sıfat)

Gürültüyü duyunca hemen ileriye baktı. (isim)

4. “Ne kadar?” sorusu fiil, zarf ya da sıfatlara sorulduğunda miktar zarfı ortaya çıkar ancak aynı soru isimlere sorulduğunda ortaya çıkan sözcük sıfattır.

Örnekler:

Kır gezisinde epey yürüdük. (Zarf)

Çok hızlı anlatırsan kimse seni anlamaz. (Zarf)

Az şekerli çay istiyorum. (Zarf)

Bu iş için çok para lazım. (Sıfat)


Sıkça Sorulan Sorular

Zarf çeşitleri nelerdir?

Zarflar; durum, zaman, miktar (azlık çokluk), yer yön ve soru zarfı olmak üzere 5 çeşittir.

Zarflar hangi ekleri alır?

Zaman anlamındaki -da
Sebep anlamındaki -dan
Zarf fiil (bağ fiil, ulaş) yapan ken, -alı, -asıya, -ince, -ip, -arak, -madan, -diğinde, -dıkça, -maksızın, -a, -r…-maz, -casına
Ekleri zarf fiil yapabilir.

Soru zarfı nedir, örnekleri neler?

Soru zarfları nasıl, ne zaman, neden, niçin, niye, ne diye, ne… gibi sorulardan oluşur.
Örnekler:
Yeni çalışmaları nasıl buldun?
Konuşmalarımı neden başka yöne çekiyorsun?

Hemen hangi zarftır?

“Ne zaman?” sorusuyla bulunan bu sözcük zaman zarfıdır.

Hiç sözcüğü ne zarfı?

Eylemin miktarını bildiren hiç sözcüğü miktar (azlık – çokluk) zarfıdır.
Örnek: Sen bugün hiç konuşmadın.

Yer yön zarfı nasıl bulunur?

“Nere?” sorusuyla bulunan yer yön zarfı “ileri, geri, içeri, dışarı, aşağı, yukarı, öte ya da beri” sözcüklerinden oluşur.

“mi” soru zarfı mıdır?

Hayır, soru edatıdır.

Ara sıra ne zarfı?

“Ne zaman?” sorusuyla bulunan bu sözcük zaman zarfıdır.


Bu notu indirmek için tıklayınız.

“7. Sınıf Zarflar Konu Anlatımı” üzerine 2 yorum

Yorum yapın